manipulerend stiefkind

Ik had vorige week een cliënt met een prangend probleem.  Het is ook niet niks. Een manipulerend stiefkind. Hier de DO’s en DONT’S om er mee om te gaan.

Gebundeld in zeven praktische tips. Dus heb jij ook last van een manipulerend stiefkind?

Lees dan snel verder!

Wat is manipulerend gedrag?

Allereerst. Wat bedoel ik hier nu mee? Nou, een manipulerend stiefkind gedraagt zich op een negatieve manier om zijn zin door te drijven.  Het oefent druk op je uit om iets voor elkaar te krijgen wat jij niet wilt. Dit is al verdraaid lastig als je het je eigen bio-kind is. Maar als het je stiefzoon is… dan is het extra lastig om er mee om te gaan.  Hoe uit zit manipulerend gedrag?

  • door te huilen, zeuren en jammeren om zijn zin te krijgen
  • door bio-vader en bio-moeder tegen elkaar op te zetten
  • door bio-vader tegen stiefmoeder op te zetten
  • door te stampen, schreeuwen en eisen en dreigen
  • door juist poeslief te doen terwijl je donders goed aanvoelt dat het niet écht is
  • door te liegen, bedriegen en achter je rug om te gaan
  • charmeoffensief in te zetten tegenover oma, maar jou laten zitten
  • door je te gebruiken
  • door je te negeren, schelden, zielig te doen, je af te wijzen of zich zonder respect op te stellen, door je bazig of brutaal te doen en ga zo maar door…

Wanneer is er géén sprake van manipulatie?

Niet al dit negatieve gedrag is een uiting van een manipulatief stiefkind, hoor. Als je stiefkind opeens erg zijn best doet, meehelpt of een klusje doet in de hoop er iets voor terug te krijgen, is er niks aan de hand.  Dan heeft hij z’n charme ontdekt als onderhandelingsmiddel. Dat is volledig onschuldig.

Manipulerend stiefkind

Waarom zou een kind nu zo in het leven staan? Je gaat als stiefmoeder twijfelen. Is hij wel normaal, heeft hij geen stoornis?

Meestal is dat niet het geval.

Dit is de kern van dit gedrag: Deze kids ervaren dat ze weinig controle hebben over hun situatie. Door te manipuleren, ervaren ze juist wel  een soort van controle. Of zelfs een gevoel van macht.

Het gedrag gebeurt vaak helemaal onbewust. Feit blijft dat het heel naar is. Voor een kersverse stiefmoeder is het zo heftig dat je je afvraagt of je wel wilt blijven in zo’n gezin. Herkenbaar, stiefmama?

Er is gelukkig wat aan te doen

Ja. Het is mogelijk om het tij te keren. Echt, lees snel verder en ga het uit proberen!

STAP 1 Als een detective aan de slag

Het is jouw taak als stiefmoeder om samen met je partner uit te vinden wat er achter dit negatieve gedrag schuilt.

Manipuleren moet je zien als een symptoom.  Voor een onvervulde behoefte. Of lastige emotie die het kind zelf niet begrijpt.

‘Manipulerend gedrag betekent dat de behoeften van je stiefkind niet gehoord, gezien en vervuld worden’.

Daar zullen jij en je partner iets aan moeten doen. En daar kún je ook iets aan doen.  Het resultaat is verbinding en contact. En dat wil je toch?

Stap 2: Straffen of meegaan helpt niet!

Er is altijd, altijd een oorzaak waarom je stiefkind probeert zijn zin door drijft.

Het helpt NIET om zelf te dreigen, straffen of boos te worden. Je zou dit gedrag van jou zelfs kunnen vergelijken met… manipulerend gedrag…. en zo kom je in een negatieve cirkel terecht.

Maar het is ook echt niet de bedoeling om je te laten sturen door je stiefkind als hij je manipuleert!

Stap 3:  Tolken en duiden

Wat kan het nu zijn? Dit helpt je op weg naar een duiding:

  • Kinderen die niet luisteren, hebben vaak het gevoel dat er niet naar hen geluisterd wordt
  • Kinderen die hun ouders tegen elkaar opzetten door bv te liegen, hebben grote behoefte om gezien en gehoord te worden.
  • Kinderen die huilen en jammeren, hebben meestal verdriet en pijn in hun ‘rugzakje’ en hebben de behoefte dat verdriet te helen
  • Kinderen die huilen en jammeren, kunnen ook simpelweg moe zijn, iets moeten eten of drinken of krijgen teveel prikkels
  • Kinderen die tegendraads doen, hebben meestal het gevoel dat ze niet gewaardeerd worden
  • Kinderen die negeren, hebben behoefte om er te mogen zijn zoals ze zijn, of aan verbinding, of simpelweg om even alleen te zijn
  • Kinderen die brutaal doen, ervaren altijd dat er geen verbinding tussen jullie is terwijl ze dat eigenlijk graag willen.

Stiefkinderen die manipuleren, hebben ook last van:  Gemis van de andere ouder. Verdriet over de scheiding. Wennen aan de nieuwe situatie. Aan jou. Aan de verliefdheid tussen jou en hun vader. Overdracht. Andere huisregels. Geen vriendjes in de buurt. En alles waar ze géén controle over hebben…

Stap 4: Erken de onderliggende behoeften

Breng al je compassie en geduld op en ga actief aan de slag met de onderliggende behoeften.  Het helpt echt om te benoemen wat je ervaart. Hierdoor voel je je gezien als kind.

‘Ik zie dat je boos bent’. ‘Ik hoor dat je super gefrustreerd bent’. ‘ Ik merk dat je verdrietig bent’ .’Ik merk dat je niet tegen me praat’ . ‘Ik begrijp dat je het lastig hebt’.

En ga vooral aan de slag met het vervullen van de onderliggende behoeften. Luister beter! Geef meer positieve aandacht!  Maak contact, ook al gedragen ze zich vervelend! Stel grenzen! Wees redelijk! Zie in dat jij de volwassene bent. Jij kan helpen.

Stap 5: Grenzen stellen

Je zult, samen met je partner grenzen moeten bepalen.  Spreek samen af wat wel en niet kan. Want je hoeft dit gedrag heus niet te accepteren.

Dit doe je ook weer door te benoemen wat je niet goedkeurt. En daarna je verwachtingen over ander gedrag uit te spreken. Kort. Neutraal. Niet preken. Niet in de slachtofferrol vallen. En al helemaal niet boos worden.

‘Dreigen doen we hier niet’, ‘Nee is nee’, ‘De regels zijn immers anders bij papa en mama’ ‘Zo gaan we niet met elkaar om’.

Als je alleen bent en je stiefkind niet luistert, zeg je dat je aan het zijn vader overlaat als hij thuis komt. Want dan werkt het alleen maar averechts als je toch door gaat! Wat voor gedrag willen jullie wél in huis zien? Benoem het!

‘ik verwacht dat je me gedag zegt als je binnenkomt’. ‘We ruimen eerst de tafel op en daarna mag je op je mobiel, dat heb je immers samen met papa afgesproken’.

STAP 6: Stoeien, lachen, dollen

Voor kinderen is stoeien, giechelen, lekker wild dollen dé beste manier om van negatieve emoties af te komen. Vraag je partner of hij iedere dag even tien minuten wild speelt. Of grappen maakt. Of samen voetbalt en stoeit. Jij kunt ook met ze dansen, springen en lachen. Zo raken kids spanning en frustratie kwijt. En hebben daarom minder behoefte aan manipuleren. Jij kunt ook investeren in de relatie door ze positieve aandacht te geven! Lees meer voor.  Doe samen spelletjes. Praat met je puberstief over wat hem interesseert.

Stap 7: Je eigen emoties in goede banen leiden

Zorg ervoor dat jij niet getriggerd wordt door hun gezeur of gejammer. Of beter gezegd, zorg ervoor dat je niets doet met je eventuele gevoelens van irritatie, boosheid of je buitengesloten voelen. Ga aan de slag hiermee, en als het niet lukt, zoek hulp!

………………………………………………………………………………………………………………

stiefmoeder coachAnnette van der Maarel is al jarenlang coach en counsellor. Zij kan je helpen als je er niet meer uitkomt. Je kunt met haar wandelen en gecoacht worden in de natuur. Over stiefkinderen die manipuleren of waar je ook tegenaan loopt! Maar het mag ook gewoon binnen aan de keukentafel.

Deze zomer heeft ze een aanbieding voor drie sessies. Klik hier voor meer info.

Wil je dit delen? Dank!
Share

samengesteld gezin – grenzen stellen, hoe doe je dat?

stiefmama grenzen stellen

stiefmama grenzen stellen´Hoe kom ik beter voor mezelf op in mijn samengestelde gezin, Annette? Ik wil dolgraag mijn grenzen beter aangeven, maar hoe doe je dat? Het ligt bij ons allemaal zo gevoelig namelijk!! Zal ik eerlijk zijn? Ik ben er zo’n beetje mee opgehouden en trek me steeds meer terug. Ook al weet ik dat het niet goed is. Ik houd het niet veel langer vol zo in mijn samengestelde gezin. Help! Groetjes van Anoniempje

Beste anoniempje,
Wat goed dat je deze vraag stelt. Er zijn duizenden, misschien wel tienduizenden stiefmoeders die zich dagelijks ook deze vraag stellen. Dit onderwerp is voor alle vrouwen en moeders lastig. Maar voor stiefmoeders ligt de lat nog hoger. Zoals je als schrijft, grenzen stellen in een samengesteld gezin ligt nog gevoeliger. Ik zal je uitleggen hoe het komt en je leren om er in vier stappen beter mee om te gaan.

Samengesteld gezin – grenzen stellen

Weet je waar ik achter ben gekomen tijdens het coachen van stiefmama´s en het bestuderen van mijn eigen behoeften?
Als je alle lagen afpelt komen stiefmama’s heel vaak uit op de behoefte ‘VERBINDING’. We hebben zo’n behoefte aan echt contact met ons samengestelde gezin. En vooral een diepe verbinding met onze partners – want voor hen zijn we nu eenmaal in dit samengestelde gezin gestapt. Maar in dat streven vergeten we vaak om eerst verbinding met onszelf te maken. Met wie we ook al weer zijn. Met onze diepste wensen, behoeften en verlangens.

Die behoeften komen dan in de knel. Mijn eerste vraag  is dan ook: Waar heb jij behoefte aan? Wat wil jij nu precies afbakenen? Soms is dat niet eens zo makkelijk om zomaar te verzinnen.

Vriendelijk assertief zijn</>

Ook al weet je wél wat je behoeften zijn, dan nog is de kans groot dat je je grenzen niet aangeeft. Er is iets in jou dat je belemmert om kalm en duidelijk op te treden.  Zonder de ander te beschuldigen of op de tenen te trappen. Zonder die innerlijke drempels zou je prima vriendelijk assertief kunnen zijn. Dit zou je dan bijvoorbeeld zeggen:

  • Tegen je partner: ´Ik wil graag dat je minder appt met je ex. Ik voel me daar niet prettig bij. Wil je eens nadenken wat jouw reden hiervoor is, en wil je er afspraken over maken met haar?´
  • Tegen je stiefkind: ´Ik vind het niet goed dat je mijn make-up gebruikt. We kunnen wel samen wat spulletjes voor jou gaan kopen´.
  • Tegen jouw ex: ´Ik wil graag dat je de kinderen op tijd terug brengt, wil je daar nu alsjeblieft voor zorgen?´Samengesteld gezin – waarom geven we geen grenzen aan?

Waarom geven we geen grenzen aan in het samengestelde gezin?

Het voelt ongemakkelijk om je grenzen af te bakenen. Weet je waarom? We vrezen dat we dan de verbinding verbreken. Maar dit is nou precies wat je wél doet als je je grenzen niet aangeeft. Je bouwt een muur van weerstand om je heen. Die muur bestaat meestal uit onverwerkte emoties uit het verleden.
Ergens voel je waarschijnlijk angst:

  • om je afgewezen te voelen
  • om er niet bij te horen
  • voor kritiek
  • om de eeuwige outsider te blijven
  • om het niet goed te doen
  • voor conflicten of ruzie
  • om niet te deugen
  • om niet aardig gevonden te worden
  • om verlaten te worden

Grenzen stellen in je samengestelde gezin in vijf stappen

Het is makkelijker dan je denkt. Probeer deze vijf stappen maar eens uit en ervaar wat het met je eigenwaarde, je zelfvertrouwen en geluk doet!

  1. Maak eens een lijst van waar jij je het meest aan ergert thuis. Is het zoals: natte handdoeken op de badkamervloer? Speelgoed overal? Het gebrek aan tafelmanieren?
  2. Onderzoek dan eens wat je behoeften zijn. Dat is vaak niet eens zo makkelijk. Wat zou je wensen?
  3. Wat zit daar achter op een dieper niveau? Misschien meer rust en ruimte voor jou? Is het plek voor jezelf, zowel fysiek als emotioneel? Heb je eigenlijk behoefte aan meer controle? Heb je het idee dat je te weinig invloed hebt op je gezin?
  4. Leer om je grenzen te communiceren op een heldere vriendelijk assertieve manier. Zoals ´Ik voel me niet goed bij hoe jouw kinderen mij geen gedag zeggen. Wil je in gesprek gaan met je kinderen hierover?´
  5. Consequent zijn met grenzen? Niet nodig. Jouw behoeften schelen per dag. De ene dag ben je fris en vrolijk en kun je meer hebben van je huisgenootjes, de andere dag niet. Dan bewaak je je grenzen strakker!

Ik ben natuurlijk heel benieuwd hoe jij omgaat met grenzen stellen in je samengestelde gezin. Zin om dat hier te delen? Graag. Ook word ik heel blij als je dit artikel wilt delen via sociale media. Dank daarvoor en succes met grenzen stellen, stiefmama!

Wil je dit delen? Dank!
Share